Phân loại dịch vụ
Để mô tả có hệ thống về kế toán dịch vụ, có thể chia dịch vụ theo nguyên tắc ghi nhận thu nhập và chi phí và đưa ra cách phân loại như sau:
1. Nhóm dịch vụ mà doanh nghiệp cung cấp cho người đặt hàng và có thể ghi nhận chi phí cụ thể. Liên quan đến hoạt động cung cấp dịch vụ như vậy, doanh nghiệp ghi nhận thu nhập và chi phí. Trong cấu hình 1C:KẾ TOÁN 8, các dịch vụ như vậy được gọi là dịch vụ sản xuất.
2. Nhóm dịch vụ mà doanh nghiệp cung cấp cho người đặt hàng mà không thể ghi nhận được chi phí cụ thể. Trong trường hợp này, cần ghi nhận chi phí gián tiếp. Còn liên quan đến hoạt động cung cấp dịch vụ, doanh nghiệp chỉ ghi nhận thu nhập. Các dịch vụ như vậy sẽ gọi quy ước là dịch vụ thương mại.
3. Nhóm dịch vụ mà các bộ phận sản xuất trong doanh nghiệp cung cấp cho nhau. Để cung cấp các dịch vụ như vậy, có thể phân tách các chi phí cụ thể, nhưng thu nhập trong trường hợp này không được phát sinh, bởi vì không có tình huống bán hàng. Liên quan đến hoạt động cung cấp dịch vụ như vậy, doanh nghiệp chỉ ghi nhận chi phí. Chúng ta quy ước gọi đó là dịch vụ bộ phận bổ trợ, mặc dù thực tế thì ở đây có thể nói về bất cứ bộ phận nào, chứ không nhất thiết phải là bộ phận bổ trợ.
Dịch vụ sản xuất
Trong 1C:KẾ TOÁN 8 có 2 phương pháp để tiến hành kế toán dịch vụ sản xuất:
- theo giá thành dự tính;
- không sử dụng giá thành dự tính.
Kế toán dịch vụ sản xuất không sử dụng giá thành dự tính
Việc áp dụng kế toán như vậy được quy định trong khuôn khổ chính sách kế toán của doanh nghiệp. Việc bán các dịch vụ như vậy được phản ánh bằng chứng từ "Giao hàng và cung cấp dịch vụ" trên thẻ "Dịch vụ". Khi kết chuyển chứng từ, chỉ tạo ra bút toán phản ánh doanh thu. Giá thành dịch vụ được tính và phản ánh tự động khi kết chuyển chứng từ "Đóng tháng". Việc tính giá thành được thực hiện như sau: chi phí sản xuất theo các nhóm sản phẩm mà được chỉ ra trong chứng từ "Giao hàng và cung cấp dịch vụ" trên thẻ "Dịch vụ" sẽ được phân bổ tỷ lệ với doanh thu khi cung cấp các dịch vụ này.
Quan trọng:
1. Khi phản ánh việc cung cấp dịch vụ, cần phải chỉ ra nhóm sản phẩm.
2. Khi phản ánh chi phí vào sản xuất dịch vụ, cần sử dụng chính các đối tượng chi phí theo các nhóm sản phẩm cũng như khi bán các dịch vụ này.
3. Khoản mục Nhóm sản phẩm được dùng để phản ánh doanh thu cung cấp dịch vụ và chi phí để tạo ra các dịch vụ này không được phép sử dụng ở trong các giao dịch khác.
4. Trong thành phần chi phí để cung cấp dịch vụ sản xuất cần phải có bao gồm chi phí sản xuất chính hoặc sản xuất bổ trợ, bởi vì trong trường hợp ngược lại, sẽ không thể xác định được trình tự đóng các chi phí gián tiếp.
5. Trong chương trình không hỗ trợ cho việc tính giá thành dịch vụ sản xuất nhiều công đoạn mà không sử dụng giá thành dự tính.
Kế toán dịch vụ sản xuất có sử dụng giá thành dự tính
Việc cung cấp dịch vụ sản xuất với giá thành dự tính được ghi nhận bằng chứng từ “Biên bản cung cấp dịch vụ”, đơn giá dự tính nhất thiết phải được chỉ ra trong đó. Khi kết chuyển chứng từ, có ghi nhận doanh thu và giá thành dịch vụ theo giá dự tính. Giá thành thực tế được tính và tự động định khoản khi kết chuyển chứng từ "Đóng tháng". Việc tính toán được thực hiện theo quy tắc được mô tả trong bài viết "Tính giá thành sản phẩm thực tế".
Dịch vụ thương mại
Hoạt động cung cấp dịch vụ đại lý hưởng hoa hồng, một số dịch vụ thông tin, hoa hồng ký gửi hàng hóa… dẫn tới việc ghi nhận thu nhập. Chi phí trong các tình huống như vậy chỉ ghi nhận một cách gián tiếp. Chi phí được ghi nhận và phân bổ theo quy tắc chung và không liên quan trực tiếp đến hoạt động cung cấp dịch vụ cụ thể.
Việc cung cấp dịch vụ thương mại được ghi nhận bằng chứng từ "Giao hàng và cung cấp dịch vụ" trên thẻ "Dịch vụ".
Cung cấp dịch vụ sản xuất giữa các bộ phận cho nhau
Khi cung cấp dịch vụ sản xuất giữa các bộ phận cho nhau, giá thành dịch vụ được đồng thời đưa vào:
- giá thành xuất xưởng của bộ phận cung cấp dịch vụ;
- thành phần chi phí của bộ phận sử dụng dịch vụ.
Ví dụ, bộ phận sửa chữa cung cấp dịch vụ bảo dưỡng kỹ thuật và sửa chữa thiết bị cho phân xưởng sản xuất. Giá thành sửa chữa như vậy cần phải được tính vào chi phí sản xuất dở dang và giá thành sản phẩm do phân xưởng sản xuất xuất xưởng.
Việc cung cấp dịch vụ sản xuất của bộ phận sản xuất được ghi nhận bằng chứng từ "Báo cáo sản xuất theo ca" trên thẻ "Dịch vụ". Trong cột "Số tiền (dự tính)" cần chỉ ra giá thành dịch vụ dự tính.
Giá thành thực tế được tính và định khoản tự động khi kết chuyển chứng từ "Đóng tháng". Việc tính toán được thực hiện theo quy tắc mô tả trong bài viết "Tính giá thành sản phẩm thực tế".